Το κατάστημα υφασμάτων στη Νιγρίτα από το 1909 και το βιβλιοπωλείο στην Ηράκλεια από το 1949 –
Η μάχη των επαγγελματιών τρίτης γενιάς στην περιφέρεια των Σερρών
Του Δημήτρη Νάτσιου
Το κατάστημα υφασμάτων στη Νιγρίτα από το 1909 και το βιβλιοπωλείο στην Ηράκλεια από το 1949 – Η μάχη των επαγγελματιών τρίτης γενιάς στην περιφέρεια των Σερρών
Τις τεράστιες δυσκολίες που συνεπάγεται η διατήρηση ενός εμπορικού καταστήματος σε μια κωμόπολη του Νομού Σερρών περιγράφουν δύο επαγγελματίες τρίτης γενιάς, με μακρά και επιτυχημένη πορεία στις περιφερειακές αγορές της Νιγρίτας και της Ηράκλειας.
Ο Βασίλης Αβραμίδης, που δραστηριοποιείται στον χώρο των υφασμάτων, των λευκών ειδών και του ξενοδοχειακού εξοπλισμού από το 1909, καθώς και οι αδελφοί Αθανάσιος και Δημήτριος Ζήμπρας, που συνεχίζουν τη λειτουργία του Βιβλιοπωλείου «Ιατρίδη» από το 1949, μιλούν για μια πραγματικότητα που αλλάζει ραγδαία και θέτει σε δοκιμασία την επιβίωση των μικρών επιχειρήσεων.
Ο Βασίλης Αβραμίδης είναι εγγονός του ιδρυτή της επιχείρησης, ο οποίος ήρθε από τον Σοχό στη Νιγρίτα την περίοδο της οθωμανικής κυριαρχίας και, το 1909, άνοιξε ένα κατάστημα υφασμάτων, το οποίο σταδιακά εμπλουτίστηκε με είδη πρώτης ανάγκης. Αργότερα, τη σκυτάλη ανέλαβαν ο πατέρας του, Αβραάμ, μαζί με τον αδελφό του Απόστολο, ενώ από το 1980 τη διοίκηση έχει ο ίδιος.
Είναι άθλος να κρατηθεί όρθιο ένα εμπορικό μαγαζί
Ο Βασίλειος Αβραμίδης επαγγελματίας τρίτης γενιάς με εμπορικό κατάστημα στη Νιγρίτα
Ο ίδιος θεωρεί πως αποτελεί πραγματικό άθλο η διατήρηση ενός εμπορικού καταστήματος σε μια κωμόπολη της ελληνικής περιφέρειας.
«Σήμερα, το μεγαλύτερο πρόβλημα για το στεγασμένο εμπόριο είναι η «βιτρίνα» του διαδικτύου, το παραεμπόριο και οι λεγόμενοι «China boys». Οι μεγάλες εταιρείες διαθέτουν e-shops και, μέσα σε δέκα ημέρες, προϊόντα που εμείς προμηθευόμαστε τα προσφέρουν σε έκπτωση, επειδή βλέπουν ότι δεν έχουν κινηθεί», αναφέρει, τονίζοντας ότι υπό αυτές τις συνθήκες ο ανταγωνισμός καθίσταται ουσιαστικά αδύνατος.
Επισημαίνει, επίσης, ότι τα καταστήματα του δικού του κλάδου έχουν πληγεί από την αλλαγή των κοινωνικών εθίμων, ενώ καθοριστικό πλήγμα δέχθηκε συνολικά η αγορά της Νιγρίτας μετά το 2010, όταν αποψιλώθηκε από 17 δημόσιες υπηρεσίες.
«Γάμοι και προικιά, όπως παλιά, δεν γίνονται πια. Όπως λένε, το φθηνό «έφαγε» το ποιοτικό», σημειώνει, αναπολώντας την ανθηρή περίοδο των δεκαετιών του ’70 και του ’80, όταν η Νιγρίτα αριθμούσε περίπου 13.000 κατοίκους που δεν μετακινούνταν, γεγονός που ευνοούσε την ανάπτυξη του εμπορίου.
Ο ίδιος εκτιμά ότι μέσα στα επόμενα δύο χρόνια θα βάλει τέλος στην επαγγελματική του δραστηριότητα, καθώς, όπως λέει, «ο κύκλος έκλεισε και δεν υπάρχει μέλλον». Παρατηρεί ότι η καλύτερη ημέρα, αν και με μειωμένο τζίρο, παραμένει το Σάββατο, λόγω της λαϊκής αγοράς, η οποία προσελκύει επισκέπτες από την Καβάλα, την Θεσσαλονίκη, αλλά και κατοίκους από τον Σοχό. Καταλήγει, τονίζοντας ότι μόνο η οικογένεια μπορεί να μεταδώσει αποτελεσματικά το μήνυμα στήριξης της τοπικής αγοράς.
Βιβλιοπωλείο «Ιατρίδη – Ζήμπρα»: Από το 1949 στην Ηράκλεια
Τα αδέλφια Αθανάσιος και Δημήτρης Ζήμπρας, επαγγελματίες τρίτης γενιάς στην Ηράκλεια Σερρών.
Οι αδελφοί Αθανάσιος και Δημήτρης Ζήμπρας κρατούν σήμερα το τιμόνι του ιστορικού βιβλιοπωλείου στην Ηράκλεια, το οποίο μετρά πλέον 77 χρόνια συνεχούς λειτουργίας. Δηλώνουν υπερήφανοι που διατηρούν ένα κατάστημα με τόσο βαθιές ρίζες, παρά τις δυσκολίες μιας παρατεταμένης οικονομικής κρίσης.
«Τα καταστήματα πλήττονται από τη συρρίκνωση της περιφέρειας, τη μείωση του μαθητικού πληθυσμού, το δημογραφικό πρόβλημα και τις αλλαγές στις συνθήκες του εμπορίου», επισημαίνει ο Θανάσης Ζήμπρας.
Η επιχείρηση ξεκίνησε από τον παππού τους, Αθανάσιο Ιατρίδη, πατέρα της μητέρας τους, και στη συνέχεια πέρασε στον πατέρα τους, Δημήτριο Ζήμπρα, καταγόμενο από τον Αυγερινό Κοζάνης. «Ο πατέρας μας μάς δίδαξε την ευγένεια προς τον πελάτη και προς όλους τους ανθρώπους, αλλά και τη σημασία της καθημερινής συνέπειας στη ζωή μας», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Θυμάται, μάλιστα, τις δεκαετίες του 1980 και του 1990, όταν η Ηράκλεια διέθετε μια ιδιαίτερα δυναμική εκπαιδευτική κοινότητα. Υπήρχαν χρονιές που στην πρώτη τάξη του Γυμνασίου φοιτούσαν πάνω από 150 μαθητές, με τους γονείς τους να προμηθεύονται σχολικά είδη από το οικογενειακό βιβλιοπωλείο.
Απαντώντας στο ερώτημα ποιος φορέας μπορεί να εμφυσήσει στη νέα γενιά τη σημασία της στήριξης των τοπικών καταστημάτων και της αποφυγής των διαδικτυακών αγορών, επισημαίνει ότι καθοριστικό ρόλο διαδραματίζει η οικογένεια.
Οι ιστορίες των δύο επιχειρήσεων αναδεικνύουν μια κοινή πραγματικότητα. Την επίμονη προσπάθεια διατήρησης της τοπικής εμπορικής ζωής σε ένα περιβάλλον που αλλάζει ριζικά. Ανάμεσα στις πιέσεις της ψηφιακής εποχής και την δημογραφική συρρίκνωση, η επιβίωση των μικρών καταστημάτων δεν αποτελεί πλέον δεδομένο, αλλά συνειδητή επιλογή και καθημερινό αγώνα. Σε αυτό το πλαίσιο, η στήριξη της τοπικής αγοράς δεν είναι απλώς οικονομική πράξη, αλλά στάση ζωής που συνδέεται με τη συνοχή και την ταυτότητα των τοπικών κοινωνιών.
